مقدمه: با وجود کاهش شیوع سرطان معده در نیم قرن گذشته، کماکان پس از سرطان ریه، سرطان معده دومین علت مرگ و میر ناشی از سرطان در جهان است. شیوع این بیماری در ایران 26 در 100 هزار نفر گزارش شده است. بر اساس برخی گزارش ها، سرطان معده شایع ترین سرطان در ایران محسوب می شود و میزان شیوع آن رو به افزایش است. بنابراین، معرفی روش های درمانی جدید و بهبود روش های درمانی فعلی امری است که همواره مدنظر محققین رشته های مرتبط است. با توجه به پیشینه درخشان طب سنتی کشورمان و اشاره های فراوان به داروهای متعدد ضد سرطان در متون قدیمی، مطالعه دقیق آثار این داروها، به ویژه گیاهان دارویی بومی ایران ضروری به نظر می رسد. در این تحقیق، اثر فرآورده گیاهی به دست آمده از یک داروی گیاهی با کاربرد درمانی برای سرطان در طب سنتی ایران که ACA2 نام گذاری شده بر رده سلولی AGS که از آدنوکارسینوم معده جدا گردیده در مقایسه با رده سلولی L929 که منشا آن سلول های فیبروبلاست موش است، مورد بررسی قرار گرفت.مواد و روش ها: پس از کشت سلول ها در محیط RPMI حاوی 10 درصد FBS، سلول ها در مجاورت غلظت های مختلف (5mg/ml، 2، 1، 0.2 و 0.1) که در RPMI دارای FBS حل شده بودند در فاصله های زمانی 24، 48 و 72 ساعت قرار گرفتند و سپس فعالیت حیاتی سلول های زنده در مقایسه با گروه کنترل با روش MTT مورد سنجش قرار گرفت.نتایج: در فاصله زمانی 24 ساعت، کاهش درصد زنده ماندن سلول ها نسبت به کنترل بدون دارو در دوزهای 5mg/ml، 2mg/ml، 1mg/ml معنادار بود. در این دوزها به ترتیب 40.02 درصد، 38.43 درصد، 59.33 درصد، سلول ها زنده ماندند. در فاصله زمانی 48 ساعت کاهش درصد زنده ماندن سلول ها نسبت به کنترل بدون دارو در دوزهای 5mg/ml، 2mg/ml، 1mg/ml، معنادار بود. در این دوزها به ترتیب 23.82 درصد 30.76 درصد و 76.96 درصد سلول ها زنده ماندند. در فاصله زمانی 72 ساعت، کاهش درصد زنده ماندن سلول ها نسبت به کنترل بدون دارو در دوزهای 5mg/ml، 2mg/ml، 1mg/ml معنادار بود. در این دوزها به ترتیب 21.38، 18.81، 40.83 درصد سلول ها زنده ماندند. در مقایسه کاهش میزان رشد سلول های L929 در دوزها و زمان های مشابه به طرز معنادار کم تر از AGS بود.بحث: نتایج این مطالعه نشان می دهد که ACA2 قادر است رشد سلول های AGS را که یک آدنوکارسینوم معده انسان است تا 82 درصد مهار کند. این مهار رشد نسبت به سایر ترکیبات مورد مطالعه در گزارش های مختلف قابل توجه است. از طرفی، مقادیر 2mg/ml و 1mg/ml ACA2 به طور موثر تکثیر سلول های سرطانی را مهار می کنند، بدون این که بر سلول های شاهد تاثیر معناداری بگذارند. با توجه به این یافته ها می توان به دستیابی به داروی ضد سرطان از این فرآورده امیدوار بود. برای استفاده کاربردی از این فرآورده، انجام مطالعات دیگر به ویژه مطالعات in vivo در مدل های حیوانی و کارآزمایی بالینی در انسان لازم و ضروری است.